మధుర కవనం

ఆదివారం, అక్టోబర్ 04, 2015

సమస్య: చిన్న సవరణ కలిగించె వన్నె లెన్నొ!

తేది: జూలై 07, 2012 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

["చంద్రహాసుని కథ"నిట ననుసంధానించుకొనునది]

చంద్రహాసునిం దుర్బుద్ధి చంపనెంచి,

"విషము ని"మ్మనె లేఖలో; "విషయ ని"మ్మ

నియును మార్చెను విషయయే రయమునఁ! గన,

చిన్న సవరణ కలిగించె వన్నె లెన్నొ!!

శనివారం, అక్టోబర్ 03, 2015

సమస్య: రామకథ విని మురిసెను రాక్షసుండు!

తేది: సెప్టెంబర్ 14, 2015 నాటి శంకరాభరణములోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

వినయమున రాముఁ జేరి, విభీషణుండు

మిత్రుఁడై భక్తి సేవింప, మిత్రసుతుఁడు

రామకథ నప్డు బహుసుందరముగ వినిచె!

రామకథ విని మురిసెను రాక్షసుండు!!

గురువారం, అక్టోబర్ 01, 2015

సమస్య: భర్తృరహిత సంతుఁ బడసి మురిసె!

తేది: ఆగస్టు 16, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

మత్స్యగంధిఁ గోరి, మౌని పరాశర్యుఁ

డామె కన్నెతనము హతము కాని

వరము నొసఁగి, కలియ, వ్యాసుండు జన్మించె!

భర్తృరహిత, సంతుఁ బడసి, మురిసె!!

బుధవారం, సెప్టెంబర్ 30, 2015

పద్య రచన: అభినవ గిరిధారి!

తేది: ఆగస్టు 16, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని పద్య రచన శీర్షికన ఈయబడిన చిత్రానికి నా పద్య రచనము

గోగణమ్ముఁ గాఁచె గోవర్ధన మ్మెత్తి

ద్వాపరమ్మునందు వ్రజవిభుండు!

వర్షమందు తననె పర్వత ప్రతిమతోఁ

గాఁచెఁ గలియుగానఁ గన నటుండు!!

సోమవారం, సెప్టెంబర్ 28, 2015

సమస్య: రాముఁ డుండు చోటఁ గాముఁ డుండు!

తేది: ఆగస్టు 14, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

మనసు మనసు కలిసె! మనువాడ మనసయ్యెఁ!

బెద్ద లనుమతింపఁ బ్రేమ యనెడి

విరులుఁ గురిసె! నట్టి ప్రేయసీ హృదయాభి

రాముఁ డుండు చోటఁ గాముఁ డుండు!

ఆదివారం, సెప్టెంబర్ 27, 2015

సమస్య: పసిబాలుఁడు పెండ్లియాడి పడసెఁ గుమారున్!

తేది: ఆగస్టు 12, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

("సిబాల్" అను ఇంటిపేరు గల "శంకర్ సిబాల్" అను యువకుఁడు తాను మెచ్చిన యువతిని వివాహమాడి, కుమారునిం బడసిన వృత్తాంతము)

హసిత వదనుఁడు, వినయుఁడు, వి
కసిత హృదబ్జుండు, ప్రణయ కాంక్షిత వర మా
నసి, వలచిన యువతియె తను
ప, "సిబాలుఁడు" పెండ్లియాడి, పడసెఁ గుమారున్!

శనివారం, సెప్టెంబర్ 26, 2015

సమస్య: శ్రీ రమణీ లలామ నెదఁ జేర్చినవాఁడు శివుండె శంభుఁడే!

తేది: ఆగస్టు 10, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

నా మొదటి పూరణము:

మార రిపుండు గోవుగను మారియు, దుగ్ధము నీయకున్నఁ, దా

దారగ చోళభూపతి సుతన్ దగ నెట్టుల పొందునో? కనన్

శౌరికి శ్రీనివాసునకు సాధు జనార్చన వందనాలికై

శ్రీ రమణీ లలామ నెదఁ జేర్చినవాఁడు శివుండు శంభుఁడే!!!

*** *** *** ***

నా రెండవ పూరణం:

కూరిమి నా గజాసురుఁడు కోరియు దేవతలన్ మహాపదన్
గూరఁగఁ జేయ, వారు హరు గొబ్బునఁ జేరియు, రక్ష వేడ, నా
గౌరు శిరమ్ముఁ ద్రుంచియుఁ, ద్వగంబరముం గొని, వేగ నిర్వృతి
శ్రీ రమణీ లలామ నెదఁ జేర్చినవాఁడు శివుండె, శంభుఁడే!

శుక్రవారం, సెప్టెంబర్ 25, 2015

సమస్య: బట్టలు లేకుండఁ దిరుగు వాఁడె సుజనుఁడౌ!

తేది: ఆగస్టు 09, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

మట్టిపనిఁ గట్టిపెట్టియు
నట్టులె బట్టలనుఁ గట్టి యట్టిట్టులఁ దా
గట్టులఁ బట్టఁగ మాసిన
బట్టలు లేకుండఁ దిరుగు వాఁడె సుజనుఁడౌ!

గురువారం, సెప్టెంబర్ 24, 2015

సమస్య: పండితుఁ డన నెవఁడు పరమ పామరుఁడు గదా!

తేది: ఆగస్టు 08, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

(పండిత వేషమున నున్న యొక పామరుని మాటల నొక కవి విశ్లేషించుచున్న సందర్భము)

"పాండవు లనఁగాఁ దెలియదె?

దండిగ మంచంపుఁ గోళ్ళ దత్తున మువురం

చుండి"రని, రెండుఁ జూపెడు

పండితుఁ డన నెవఁడు? పరమ పామరుఁడు గదా!

బుధవారం, సెప్టెంబర్ 23, 2015

సమస్య: సంజీవని నంగదుండు సరగునఁ దెచ్చెన్!

తేది: ఆగస్టు 05, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

(పింగళి సూరన విరచితమైన ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్న కావ్యనాయిక ప్రభావతి. ఆమె తండ్రి వజ్రనాభుఁడు. అతని తమ్ముఁడు సునాభుఁడు. ఆ సునాభుని కూఁతురగు చంద్రవతితో, నామె పెంపుడు చిలుక, యామె ప్రియుఁడగు గదుని వెదుకం బోయి, చిక్కులం దెచ్చుకొనిన విషయమునుం దెలుపుచు, గదుఁడే తన్ను విడిపించినాఁడని నుడివిన సందర్భము)

"మంజువచన! చంద్రవతి! ని
రంజనసఖభటులు పంజరమ్మున నిడ, నా
బంజరమందుం గని, శుక
సంజీవని! నన్ గదుండు సరగునఁ దెచ్చెన్!!"
(...నంగదుండు...> నన్ గదుండు...)

మంగళవారం, సెప్టెంబర్ 22, 2015

సమస్య: భార్య మరణించినంత సంబరము గలిగె!

పరమ గయ్యాళి యైనట్టి పడుచు భార్య

యొక్క సారిగ సౌమ్యయై, నిక్కముగను,

మంచి గుణములతో వెల్గె! మగనికి, "గత

భార్య" మరణించినంత, సంబరము గలిగె!!

సోమవారం, సెప్టెంబర్ 21, 2015

సమస్య: పురుషుఁడు గర్భమ్ముఁ దాల్చి పుత్రునిఁ గనియెన్!

తేది: ఆగస్టు 03, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

(పింగళి సూరన కళాపూర్ణోదయమందుఁ గాళికామాత మహిమ[బ్రహ్మవాక్కు, సరస్వతీవరము]చే సుముఖాసత్తిగ మాఱిన మణిస్తంభుఁడు...మణిస్తంభునిగ మాఱిన సుముఖాసత్తి వలన...గర్భముం దాల్చి, కళాపూర్ణునిం బ్రసవించిన ఘట్టము నిట ననుసంధానించుకొనునది)

తరుణిగ మాఱిన పురుషుఁడు,
పురుషునిగను మాఱినట్టి ముదిత సురతినిన్
మురియఁగఁ; దరుణిగ మాఱిన
పురుషుఁడు గర్భమ్ముఁ దాల్చి పుత్రునిఁ గనియెన్!

ఆదివారం, సెప్టెంబర్ 20, 2015

సమస్య: ఈఁగ పడిన పాలు హిత మొసంగు!

తేది: ఆగస్టు 02, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

రోగముక్తుఁడైన భోగికి నీయంగఁ
బుష్టికరమునయ్యు, నిష్టపడెడు,
కమ్మనయ్యు, నొక్క కలశాన, నొక్క గో
వీఁగ, పడిన పాలు, హిత మొసంగు!

(గోవు+ఈఁగ [=గోవు ఈయఁగా], కలశాన-పడిన-పాలు, హిత మొసంగు...నని అన్వయము)

శనివారం, సెప్టెంబర్ 19, 2015

సమస్య: జ్వరపీడితుఁ డొకఁడు గోడఁ జయ్యన దూఁకెన్!

తేది: ఆగస్టు 01, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

(లంఘనమన్న పదమునకున్న నానార్థముల నెఱుఁగమి నేర్పడిన యనర్థము)

జ్వరమునకు లంఘనమ్మే
పరమౌషధ మనఁగ వినియు వైళమ చనియున్
సరసత నెఱుఁగక మూర్ఖుఁడు
జ్వరపీడితుఁ డొకఁడు గోడఁ జయ్యన దూఁకెన్!

శుక్రవారం, సెప్టెంబర్ 18, 2015

సమస్య: హరి కరుణా కటాక్షములకై తపియింతురు క్రైస్తవుల్ సదా!

తేది: జులై 31, 2015 నాటి శంకరాభరణంలోని సమస్యాపూరణం శీర్షికన ఈయబడిన సమస్యకు నా పూరణము

దరిసెన మందఁ గోరి నిరతమ్మును హిందువు లంద ఱెప్డు శ్రీ
హరి కరుణా కటాక్షములకై తపియింతురు! క్రైస్తవుల్ సదా
యిరవుగ సిల్వఁ దాల్చి ప్రభు యేసునుఁ గొల్తురు! మహ్మదీయులున్
స్థిరత నమాౙుఁ జేసెదరు దీనులఁ బ్రోవ మసీదు లోపలన్!

గురువారం, సెప్టెంబర్ 17, 2015

ఓం శ్రీ మహా గణాధిపతయే నమః !

సుకవి పండిత మిత్రులకు, బ్లాగు వీక్షకులకు

వినాయక చతుర్థి పర్వదిన శుభాకాంక్షలు!

స్వాగత వృత్తము:

శ్రీ గణేశ! ఘన చిత్సుఖ దాతా!

శ్రీ గిరీశ సుత! శ్రేష్ఠ! వరిష్ఠా!

యోగి రాడ్వరద! యోగ విశేషా!

స్వాగత ప్రమథ వర్గ! నమో ఽహమ్! (1)

ప్రమాణి వృత్తము:

గజాననా! ఘనాకృతీ!

ప్రజావళి ప్రమోద! స

ద్ద్విజ స్తుత! స్థిరా! చతు

ర్భుజా! నమో ఽస్తు తే ఽనిశమ్! (2)

ప్రణవ వృత్తము:

హేరంబా! మిత హిత సంతోషా!

గౌరీ నందన! కరి మూర్ధన్యా!

సూరి ప్రాకట శుభ సంశ్లోకా!

భూరి క్షత్ర! విముఖ! వందే ఽహమ్! (3)

శాలినీ వృత్తము:

సారాచారా! నీత సత్పుణ్య దాతా!

పారాశర్యామోద బాష్పోత్సుకా! క్రౌం

చారి భ్రాతా! భూరి సమ్మోద పాత్రా!

ధీర స్తుత్యా! హే ద్విదేహ ప్రభాసా! (4)

వంశస్థము:

నమో నమో విఘ్న వినాశకాయ తే!

నమో విచిత్రాయ! వినాయకాయ తే!

నమః పవిత్రాంచిత నామకాయ తే!

నమో సదాదాన! ఘనాయ తే నమః! (5)

వన మయూరము:

హేరుక! భవాత్మజ! మహేంద్ర నుత గాత్రా!

ధీర! సుముఖ! ప్రముఖ! దివ్య దరహాసా!

ఘోర తర సంసృతి వికూప తరణాప్తా!

చారు రుచి దంత కులిశ ప్రహరణాఢ్యా! (6)

స్రగ్విణీ వృత్తము:

పార్వతీ నందనా! భారతోల్లేఖనా!

సర్వ గర్వాపహా! ఛాత్ర విద్యోదయా!

ఖర్వ విఘ్నోన్నతా! కార్య సిద్ధిప్రదా!

శర్వ పుత్రాగ్రజా! శాంత మూర్తీ! నమః! (7)

ఇంద్ర వంశము:

జీవేశ! సర్వోత్తమ! చేతన ప్రదా!

దేవ స్తుతా! శాంకరి! ధీ విశేష! ది

వ్యా! విశ్వ సంపూజిత! వక్రతుండ! ఢుం

ఠీ! వేద వేద్యా! ఘన తేజ! తే నమః! (8)

భుజంగ ప్రయాతము:

ద్విపాస్య! త్రి ధామ! త్రిధాతు! ప్రసిద్ధా!

సుపర్వ ప్రమోదా! శుభాంగా! వృషాంకా!

కపి త్థాత్త సంపృక్త భుక్త ప్రహృష్టా!

కృపాంభోధి! కుబ్జాకృతీశా! నమస్తే! (9)